KONPAINIAREN HISTORIA
Santiago karrikako konpainiak 1930ean hartu zuen parte lehen aldiz San Martzialeko Alardean. Bere kapitaina Pedro Enjuto izan zen eta lehen kantinera hamabost urteko Marcela Inciarte, Eliza karrikan bizi zena. Santiago konpainia eratu zutenen artean ondorengoak zeuden: Lecuona anaiak, Victor Michelena, Ernesto Echeverria eta Beñardo Echepare.
1932ko partean jasoa dagoenez, Santiago konpainiak urte horretan bere kapitain Pedro Enjutoren agindupean formatu zuen eta Infanteriako 15. konpainia izan zen. Santiago konpainiaren aurretik karrika Nagusiko konpainiak desfilatu zuen, Ramón Sánchez kapitainaren aginduetara; Santiagoren atzetik, berriz, Irrintzi konpainiak, bere kapitain Juan José Esnalekin.
1939ko apirilean gerra amaitutakoan, Irun berriro ere Alardea egiten hasi zen berrehunen soldadurekin. Hori izan zen “Bakearen Alardea”, Emilio Navas irundar idazleak bere liburuetako batean deitu zion bezala, eta zenbait konpainiak, esaterako Santiagokoak, ez zuten desfilatu. 1940an, alabaina, Alardea osorik egiten hasi zen berriz ere.
Urte askoan erabilitako banderina Feli Tejedorrek brodatu zuen eskuz eta Juan José Del Diestro madrildar kazetariaren oparia izan zen, izan ere kazetari hori urtero etortzen baitzen Irunera Santiago konpainian desfilatzera. 1992an banderin hori Heraldika eta Genealogian aditua zen Juanita Gascón andreak egindako beste batez ordezkatu zen, hau ere eskuz egina eta gainera margotua. Gaur egun konpainiak banderin honekin desfilatzen segitzen du.
Egun Santiago konpainiak Irungo Alardearen formazioaren 14. postuan formatzen du; Infanteriako 11. konpainia da eta Herriko 5.a, eta aurretik Urantzu konpainia du eta atzetik Lapizekoa.